อาการปวดเข่าขณะขึ้นลงบันได ลุกจากเก้าอี้ลำบาก หรือเดินได้ไม่นานเหมือนเดิม เป็นปัญหาที่หลายคนพบในชีวิตประจำวัน โดยเฉพาะในวัยทำงานและผู้สูงอายุ หลายคนมักคิดว่าเป็นเพียงอาการปวดเมื่อยทั่วไปหรือเป็นเรื่องของอายุที่เพิ่มขึ้น แต่ในความเป็นจริง อาการเหล่านี้อาจเป็นสัญญาณเริ่มต้นของ โรคข้อเข่าเสื่อม ซึ่งหากปล่อยไว้โดยไม่ได้รับการรักษา อาจทำให้การเคลื่อนไหวลำบากขึ้นและกระทบต่อคุณภาพชีวิตในระยะยาว
รศ.พล.อ.ท.นพ.จำรูญเกียรติ ลีลเศรษฐพร แพทย์เฉพาะทางกระดูกและข้อ จาก โรงพยาบาลเอส เฉพาะทางกระดูกสันหลังและข้อ (S Spine and Joint Hospital) อธิบายว่า ข้อเข่าเป็นข้อต่อขนาดใหญ่ที่ต้องรับน้ำหนักของร่างกายตลอดเวลา ภายในข้อเข่าประกอบด้วยกระดูกอ่อน เอ็น กล้ามเนื้อ และกระดูกชิ้นสำคัญที่เรียกว่า “ลูกสะบ้า” (Patella) ซึ่งอยู่ด้านหน้าของข้อเข่า มีหน้าที่ช่วยเพิ่มแรงให้กล้ามเนื้อหน้าขาในการเหยียดเข่า และช่วยให้การเคลื่อนไหวของข้อเข่าเป็นไปอย่างราบรื่น
เมื่อเกิดภาวะข้อเข่าเสื่อม กระดูกอ่อนที่ทำหน้าที่รองรับแรงกระแทกจะค่อย ๆ สึกหรอ โดยเฉพาะบริเวณใต้ลูกสะบ้าที่ต้องรับแรงกดและแรงเสียดสีสูง ส่งผลให้เกิดอาการปวดเข่าด้านหน้า มักปวดชัดเจนเวลาขึ้นลงบันได ลุกนั่ง หรือใช้งานข้อเข่าเป็นเวลานาน
สัญญาณเตือนข้อเข่าเสื่อมที่ไม่ควรมองข้าม
ผู้ที่เริ่มมีภาวะข้อเข่าเสื่อมมักมีอาการเกิดขึ้นอย่างค่อยเป็นค่อยไป เช่น
- ปวดเข่าขณะขึ้นลงบันได
- เดินหรือยืนนานแล้วปวดเข่า
- ลุกจากเก้าอี้หรือนั่งยองลำบาก
- ข้อเข่าฝืด โดยเฉพาะหลังตื่นนอนหรือหลังพักนาน
- มีเสียงกรอบแกรบในข้อเข่าเวลาขยับ
- บางรายอาจมีอาการบวม หรือปวดแม้ในขณะพัก
หากมีอาการเหล่านี้ต่อเนื่อง แพทย์แนะนำให้เข้ารับการตรวจวินิจฉัยตั้งแต่ระยะเริ่มต้น เพื่อป้องกันการลุกลามของโรคและวางแผนการรักษาที่เหมาะสม
เทคโนโลยีหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัด เพิ่มความแม่นยำในการรักษา
แพทย์ระบุว่า ในระยะเริ่มต้นผู้ป่วยข้อเข่าเสื่อมสามารถรักษาได้ด้วยวิธีไม่ผ่าตัด เช่น การใช้ กายภาพบำบัด หรือการปรับพฤติกรรมการใช้งานข้อเข่า แต่หากโรครุนแรง กระดูกอ่อนสึกหรอมาก หรือมีอาการปวดจนรบกวนการใช้ชีวิตประจำวัน แพทย์อาจพิจารณา การผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม
ปัจจุบัน โรงพยาบาลเอส เฉพาะทางกระดูกสันหลังและข้อ ได้นำเทคโนโลยี หุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดข้อเข่า มาใช้ เพื่อเพิ่มความแม่นยำในการรักษา โดยหุ่นยนต์จะช่วยแพทย์วางแผนการผ่าตัดและควบคุม ขั้นตอนการตัดกระดูกอย่างละเอียด ทำให้การติดตั้งข้อเข่าเทียมมีความแม่นยำมากขึ้น ลดความเสียหายต่อเนื้อเยื่อรอบข้อเข่า และช่วยให้ข้อเข่ากลับมาเคลื่อนไหวได้ใกล้เคียงธรรมชาติ
“หุ่นยนต์” ช่วยผ่าตัดข้อเข่า ดีกว่าการผ่าตัดแบบเดิมอย่างไร?
1.ฟื้นตัวไวขึ้น
หลังผ่าตัดสามารถเริ่มเดินได้ภายใน 24 ชั่วโมง
2.ความแม่นยำสูงกว่า
วางตำแหน่งข้อเข่าได้ตรงจุด ลดความคลาดเคลื่อนในการผ่าตัด
3.วางแผนการผ่าตัดเฉพาะบุคคล
แพทย์สามารถวิเคราะห์โครงสร้างข้อเข่าของผู้ป่วยแต่ละรายได้อย่างละเอียด
4.เสียเลือดน้อยกว่า
ลดการกระทบต่อเนื้อเยื่อรอบข้อเข่า เมื่อเทียบกับการผ่าตัดแบบดั้งเดิม
5.ข้อเข่าใช้งานได้นานขึ้น
ช่วยลดโอกาสเกิดภาวะแทรกซ้อน และเพิ่มประสิทธิภาพการใช้งานข้อเข่า
“หุ่นยนต์ไม่ได้ทำหน้าที่แทนแพทย์ แต่เป็นเครื่องมือที่ช่วยให้ศัลยแพทย์สามารถวางตำแหน่งข้อเข่าเทียมได้แม่นยำยิ่งขึ้น ซึ่งอาจส่งผลดีต่อการใช้งานในระยะยาวของผู้ป่วย” รศ.พล.อ.ท.นพ.จำรูญเกียรติ กล่าว
โรงพยาบาลเอส เฉพาะทางกระดูกสันหลังและข้อ เน้นการรักษาแบบครบวงจร ตั้งแต่การตรวจวินิจฉัย การวางแผนการรักษา การผ่าตัดด้วยเทคโนโลยีสมัยใหม่ ไปจนถึงการฟื้นฟูสมรรถภาพหลังการรักษา โดยทีมแพทย์เฉพาะทางและทีมสหสาขาวิชาชีพ
แนวทางการรักษาที่ผสานความเชี่ยวชาญของแพทย์เข้ากับเทคโนโลยีทางการแพทย์สมัยใหม่ ทำให้ผู้ป่วยสามารถกลับมาเดิน เคลื่อนไหว และใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างมั่นใจอีกครั้ง พร้อมยกระดับมาตรฐานการรักษาโรคข้อเข่าเสื่อมในประเทศไทย
โรงพยาบาลเอส เฉพาะทางกระดูกสันหลังและข้อ (S-spine and Joint Hospital) โทร 02-034-0808
